12 stycznia 1839 roku eskadra korsarzy pływających w służbie Konfederacji Peruwiańsko-Boliwijskiej zaatakowała trzy chilijskie okręty stojące na kotwicy w zatoce Casma na wybrzeżu północnego Peru. Chilijczycy pod dowództwem Roberta Simpsona, urodzonego w Anglii oficera marynarki chilijskiej, odparli atak po zaciętej walce z bliska. Dowódca korsarzy, Blanchet, zginął. Osiem dni później armia prowadzona przez Chilijczyków wygrała bitwę pod Yungay, która zakończyła wojnę.
Wojna o Konfederację
Boliwijski przywódca Andrés de Santa Cruz połączył Peru i Boliwię w Konfederację Peruwiańsko-Boliwijską. Chile uznało nowe państwo za zagrożenie, a Memoria Chilena, portal historyczny Biblioteki Narodowej Chile, odnotowuje, że rząd chilijski postanowił rozbić Konfederację siłą. W 1838 roku Chile wysłało do Peru armię pod wodzą generała Manuela Bulnesa.1
Na morzu Santa Cruz próbował odbudować siłę morską Konfederacji za pomocą korsarzy, jak opisuje Gonzalo Bulnes. Bulnes podaje tylko nazwisko ich dowódcy: Blanchet. Obraz tej bitwy w zbiorach chilijskiego Narodowego Muzeum Sztuk Pięknych opisano w katalogu jako walkę okrętów chilijskich z francuskimi korsarzami w służbie Konfederacji.2
Walka w zatoce
Trzy okręty Simpsona, Confederación, Valparaíso i Santa Cruz, stały na kotwicy w zatoce Casma na północ od Callao, a statek transportowy ładował drewno na opał. Do ataku ruszyły cztery jednostki korsarskie: Edmond, Mexicana, Arequipeño i Perú.3
Najdokładniejszy opis daje chilijski historyk Gonzalo Bulnes w wydanej w 1878 roku historii kampanii. Korsarze wpłynęli do zatoki około piątej po południu. Płynące na czele Arequipeño i Edmond pędziły tak szybko, że nie zdołały się w porę zatrzymać, otarły się o Confederación i zaczepiły o nią; potem Arequipeño zaplątał się także w Santa Cruz. Załogi korsarzy próbowały wejść na pokład, ale ogień chilijskich marynarzy i żołnierzy za każdym razem je odpierał. Po mniej więcej półtorej godziny walki, gdy Blanchet już nie żył, pozostali korsarze uciekli, zostawiając w rękach Chilijczyków Arequipeño, wciąż sczepiony z Santa Cruz.4
Straty i wynik
Bulnes podaje, że korsarze stracili dowódcę Arequipeño i 13 ludzi z jego załogi zabitych oraz 70 jeńców, a do tego zdobyty bryg. Liczby te nie obejmują zabitych i rannych na okrętach, które uciekły, więc rzeczywiste straty były wyższe.5
Ocalałe okręty korsarskie pośpiesznie odpłynęły do Callao, gdzie, jak pisze Bulnes, rozbrojono je, by pod banderą francuską odprowadzić je do Guayaquil. Memoria Chilena notuje 12 stycznia 1839 roku jako morskie zwycięstwo nad eskadrą peruwiańsko-boliwijską pod Casmą, odniesione pod dowództwem kapitana Roberta Simpsona. Chile zachowało panowanie na morzu do końca wojny. Więcej o starciach na morzu piszemy w przewodniku po największych bitwach morskich.6
Yungay i co było potem
20 stycznia 1839 roku armia Bulnesa pokonała Santa Cruza pod Yungay, co odnotowują zarówno Memoria Chilena, jak i EBSCO. Santa Cruz, jak zaznacza EBSCO, udał się na wygnanie, a według Memoria Chilena decyzję o rozwiązaniu Konfederacji podjęto w marcu 1839 roku.7 › Bitwa pod Yungay, 1839
Simpson, urodzony w Anglii w 1799 roku, został za Casmę nagrodzony. Biogram w bibliotece chilijskiego Kongresu mówi o złotym medalu i awansie do stopnia capitán de navío, czyli komandora. Zmarł w Valparaíso w grudniu 1877 roku.8
