4 września 1796 roku francuska Armia Włoch pod dowództwem Napoleona Bonapartego pokonała austriacki korpus Paula Davidovicha pod Rovereto, w wąskiej dolinie Adygi na północ od jeziora Garda. Nie było to jedno wielkie starcie, lecz ciąg walk o kolejne bronione miejscowości. Dwa dni później Bonaparte był w Trydencie, a cztery dni po Rovereto dopadł główną armię austriacką pod Bassano.
Druga odsiecz Mantui
Latem 1796 roku twierdza Mantua była kluczem do północnych Włoch i Francuzi trzymali ją w oblężeniu. Austriacki wódz Dagobert Wurmser raz już się do niej przebił i 2 sierpnia wszedł do miasta, zanim w walkach pod Castiglione odepchnięto go za Mincio, pisze historyk wojskowości John Rickard. Otrzymawszy rozkaz ponownej próby, Wurmser postanowił poprowadzić główne siły doliną Brenty ku równinom koło Vicenzy, a Davidovichowi zostawił obronę doliny Adygi i podejść do Trydentu.1
Bonaparte miał natomiast rozkaz iść na północ przez Tyrol i połączyć się z francuską Armią Renu, walczącą wówczas w południowych Niemczech. Fondation Napoléon datuje jego wymarsz nad Adygę przeciw Davidovichowi na 1 września. Jego drogę opisujemy w biografii Napoleona.2
Walka od posterunku do posterunku
Według Rickarda Bonaparte szedł trzema kolumnami: Vaubois brzegiem jeziora Garda na lewym skrzydle, Masséna doliną Adygi w centrum, a Augereau przez wzgórza Monti Lessini na prawym. Davidovich trzymał wysunięte posterunki w Ala i Serravalle, silniejsze w Marco i Mori oraz linie obronne pod Rovereto i Calliano. Wysunięte placówki austriackie zepchnięto 3 września.3
4 września, w relacji Rickarda, Masséna minął Marco, wysyłając lekką piechotę generała Jean-Josepha Pijona na wzgórza nad wsią, tak że obrońcy musieli się cofnąć albo dać się okrążyć, a Vaubois w tym czasie zdobył umocniony obóz w Mori, w bocznej dolinie na zachodzie. Pod samym Rovereto generał Rampon przeprowadził swoich ludzi przez trudny teren między miastem a rzeką i obszedł austriackie skrzydło, a po krótkiej obronie Austriacy wycofali się do Calliano. Fondation Napoléon i chronologia napoleońska napoleon-empire.org notują 4 września jako dzień francuskiego zwycięstwa pod Roveredo, jak wtedy zwykle pisano nazwę miasta. W obowiązującym wówczas francuskim kalendarzu republikańskim był to 18 fruktydora roku IV.4
Mniej jasny jest dzień walki pod Calliano. Artykuł Rickarda o Calliano datuje ją na 5 września, gdy trzy półbrygady Masséni przy silnym wsparciu artylerii wyparły z okopów około 4800 Austriaków, ale w jego przeglądzie całej kampanii przełamanie pod Calliano przypada na 4 września. Tak czy inaczej Davidovich musiał oddać Trydent. W źródłach, do których dotarliśmy, nie ma wiarygodnych łącznych strat pod Rovereto, więc ich nie podajemy.5
Z Trydentu pod Bassano
6 września Bonaparte pisał do Dyrektoriatu z kwatery głównej w Trydencie, że Wurmser rzucił armię nad Brentę, że nie może zapuszczać się w góry Tyrolu, mając nieprzyjaciela na skrzydle i na tyłach, i że jeszcze tego dnia rusza doliną Brenty, by uderzyć pod Bassano. Do osłony Trydentu zostawił około 4000 ludzi.6
8 września pobił Wurmsera pod Bassano, co notują zarówno Fondation Napoléon, jak i napoleon-empire.org. Rickard dodaje, że zwycięstwo rozcięło armię austriacką na dwie części i że 15 września Wurmser musiał schronić się w Mantui, twierdzy, którą przyszedł odblokować. Oblężenie trwało do następnego roku; w tym czasie stoczono bitwy pod Arcole i Rivoli.7
