Gdzie rozegrała się bitwa u wyspy Valcour?

Na jeziorze Champlain, w przesmyku między wyspą Valcour a zachodnim, nowojorskim brzegiem jeziora.

Kto wygrał bitwę u wyspy Valcour?

Brytyjczycy. Flotylla Arnolda miała słabsze działa i w bitwie oraz w pościgu, który po niej nastąpił, straciła wszystkie jednostki poza czterema.

Dlaczego bitwa u wyspy Valcour była ważna?

Amerykańska flotylla opóźniła brytyjskie natarcie z Kanady. Przed zimą Carleton nie ruszył w 1776 roku na Ticonderogę, a inwazja tą samą drogą w następnym roku skończyła się klęską Burgoyne'a pod Saratogą.

Jak flota Arnolda uciekła po bitwie?

W nocy z 11 października Amerykanie prześlizgnęli się z wyciszonymi wiosłami przez lukę w brytyjskiej linii, ale w ciągu dwóch kolejnych dni Brytyjczycy ich dopędzili, a Arnold spalił ostatnie jednostki u brzegu Vermontu.

11 października w historii wojskowości: bitwa u wyspy Valcour, 1776

Krótka odpowiedź

11 października 1776 roku amerykańska flotylla małych, naprędce zbudowanych jednostek pod dowództwem generała Benedicta Arnolda stoczyła bitwę z o wiele silniejszą flotą brytyjską sir Guya Carletona u wyspy Valcour na jeziorze Champlain. Linia Arnolda utrzymała wąski przesmyk za wyspą do zmroku, nocą wymknęła się wrogowi, a w ciągu kolejnych dwóch dni została dopędzona; ocalały tylko cztery jednostki. A jednak Brytyjczycy u schyłku sezonu nie ruszyli na fort Ticonderoga i inwazja z Kanady musiała czekać kolejny rok.

Dwie floty na jeziorze

Jezioro Champlain było drogą z Kanady nad górny Hudson i w 1776 roku ten, kto nad nim panował, mógł nim przerzucić armię. Latem Amerykanie zbudowali flotyllę 17 jednostek, galer, gondoli i szkunerów, obsadzonych w większości przez ludzi bez doświadczenia na wodzie, a 15 z nich stanęło pod Valcour. American Battlefield Trust szacuje siły amerykańskie na około 500 ludzi.¹

Flota brytyjska, którą na wodzie dowodził pod zwierzchnictwem Carletona kapitan Thomas Pringle, liczyła według American Battlefield Trust około 30 jednostek, a według Michaela Barbieriego z Journal of the American Revolution około 32, z cięższymi działami i doświadczonymi załogami. Należały do niej okręt Inflexible, szkunery Maria i Carleton, pływająca bateria Thunderer i ponad 20 kanonierek.²

Arnold postanowił walczyć w przesmyku między wyspą Valcour a brzegiem stanu Nowy Jork. Wyspa zasłaniała jego linię od strony jeziora i ograniczała liczbę brytyjskich okrętów, które mogły jednocześnie wejść do walki.³

Bitwa

Arnold wysłał szkuner Royal Savage i galery, by wciągnąć Brytyjczyków w zasadzkę. Royal Savage wszedł na mieliznę i trzeba go było porzucić. Ciężar walki wzięły na siebie brytyjskie kanonierki, które ustawiły się w linię i prowadziły ciężką wymianę ognia z zakotwiczonymi Amerykanami, a szkuner Carleton został poważnie uszkodzony. Wieczorem zatonęła amerykańska gondola Philadelphia. Gdy pod koniec dnia Inflexible zdołał wreszcie podejść na odległość strzału, jego salwy burtowe uciszyły większość amerykańskiej linii, a walkę przerwała ciemność. Barbieri pisze, że każda ze stron szacowała tego dnia swoje straty na około sześćdziesięciu zabitych i rannych.⁴

Tej nocy rada wojenna Arnolda postanowiła uciekać na południe. Z wyciszonymi wiosłami i jedną zasłoniętą latarnią poharatana flotylla prześlizgnęła się przez lukę w brytyjskiej linii, a płonący wrak Royal Savage odciągał uwagę wroga.⁵

Pościg i zyskany czas

Przeciekające łodzie i przeciwne wiatry spowalniały ucieczkę, a Brytyjczycy ścigali Amerykanów przez dwa dni. Dwie gondole porzucono, galerę Washington dopędzono i poddała się, a 13 października Arnold wprowadził własną galerę Congress i cztery gondole na płyciznę w zatoce u brzegu Vermontu i je spalił. Około 200 jego ludzi przeszło lądem do Crown Point; ocalały tylko cztery amerykańskie jednostki. American Battlefield Trust podsumowuje straty jako 11 jednostek i blisko 200 ludzi zabitych, rannych lub wziętych do niewoli.⁶

Było to wyraźne zwycięstwo Brytyjczyków, którzy zachowali panowanie nad jeziorem do końca wojny. Ale zima była blisko i Carleton nie zdecydował się ruszyć na Ticonderogę. Barbieri uważa, że zwłoka kosztowała Brytyjczyków cały sezon kampanii i dała Amerykanom czas na odbudowę sił; gdy w 1777 roku tą samą drogą ruszył generał John Burgoyne, jego armia skończyła klęską pod Saratogą. Tę kampanię opisujemy w artykule o bitwie pod Saratogą.⁷

Także tego dnia

1746: Bitwa pod Roucoux. Pod Roucoux koło Liège armia francuska marszałka Maurycego Saskiego stoczyła bitwę z wojskami austriackimi, holenderskimi, brytyjskimi i hanowerskimi Karola Lotaryńskiego w czasie wojny o sukcesję austriacką.