ENZaciągnij się

27 marca w historii wojskowości: bitwa nad Horseshoe Bend, 1814

Historia wojskowości · 27 marca · wojna z Krikami · Cały kalendarz

Położenie: Zakole Horseshoe Bend na rzece Tallapoosa koło Dadeville w Alabamie.
Położenie: Zakole Horseshoe Bend na rzece Tallapoosa koło Dadeville w Alabamie. Mapa lokalizacji: © Echoes of Battle (dane: Natural Earth, domena publiczna)
Krótka odpowiedź

27 marca 1814 roku w ciasnym zakolu rzeki Tallapoosa, na terenie dzisiejszej Alabamy, armia generała Andrew Jacksona zaatakowała około tysiąca wojowników Krików z frakcji Czerwonych Kijów, ukrytych za barykadą z bali. Gdy z drugiego brzegu uderzyli sojusznicy Jacksona, Czirokezi i Krikowie Dolni, obrona się załamała, a co najmniej 800 obrońców zginęło. Bitwa zakończyła wojnę z Krikami, kosztowała naród Krików miliony akrów ziemi, a Jacksonowi przyniosła sławę, która zaprowadziła go do prezydentury.

Wojna domowa Krików

Wojna z Krikami zaczęła się jako konflikt wewnątrz samego plemienia. W 1811 roku wódz Szawanezów Tecumseh objeżdżał ludy Południa, wzywając do oporu wobec amerykańskiej ekspansji, i w miastach Krików Górnych znalazł wielu słuchaczy. Frakcja zwana Czerwonymi Kijami, wroga Amerykanom i współpracującym z nimi Krikom, zwróciła się przeciw rywalom.1

W lipcu 1813 roku milicja z Missisipi urządziła nad potokiem Burnt Corn zasadzkę na oddział Czerwonych Kijów, który wracał z hiszpańskiej Pensacoli z bronią i amunicją. W odwecie Czerwone Kije zdobyły 30 sierpnia 1813 roku Fort Mims na północ od Mobile, zabijając według Encyclopedia of Alabama około 250 osób. Masakra zamieniła spór wewnątrz plemienia w wojnę ze Stanami Zjednoczonymi, a na ziemie Krików ruszyły milicje z Tennessee, Georgii i Terytorium Missisipi.2

Twierdza w zakolu

W marcu 1814 roku Jackson, wzmocniony regularnym 39 pułkiem piechoty, wyruszył przeciw schronieniu Czerwonych Kijów w Horseshoe Bend z około 3300 ludźmi, wśród nich mniej więcej 500 Czirokezami i 100 Krikami Dolnymi. Jego żołnierze wycięli drogę przez las i 26 marca rozbili obóz sześć mil od zakola.3

Czekało tam około tysiąca wojowników Czerwonych Kijów pod wodzą Menawy. Encyclopedia of Alabama dodaje co najmniej 350 kobiet i dzieci, które schroniły się w wiosce Tohopeka. W poprzek wąskiej szyi półwyspu Krikowie zbudowali barykadę z bali i ziemi długości blisko 400 jardów, czyli około 360 metrów. Jackson był pod wrażeniem. Pisał potem, że trudno wyobrazić sobie miejsce lepiej nadające się do obrony niż to, które wybrali.4

Szturm

Wczesnym rankiem 27 marca Jackson wysłał generała Johna Coffeego z 700 strzelcami konnymi i 600 sojusznikami z plemion Czirokezów i Krików na drugi brzeg rzeki, by otoczyć zakole. O 10.30 jego artyleria otworzyła ogień do barykady, ale dwie godziny ostrzału nie wyrządziły jej większej szkody. Tymczasem czirokescy wojownicy przepłynęli rzekę, zabrali czółna Czerwonych Kijów i zaatakowali wioskę od tyłu.5

Widząc dym, Jackson wkrótce po południu rzucił do frontalnego ataku na bagnety 39 pułk piechoty pułkownika Johna Williamsa. Wśród tych, którzy wdarli się na barykadę, był młody oficer tego pułku Sam Houston, późniejszy przywódca Teksasu. Czerwone Kije cofnęły się w głąb zakola i walczyły do zmroku. Wielu próbowało uciec przez rzekę i ginęło w wodzie od kul ludzi Coffeego. Wśród zabitych były kobiety i dzieci.6

Straty i traktat

Służba Parków Narodowych i Encyclopedia of Alabama zgodnie podają, że zginęło co najmniej 800 z tysiąca wojowników: 557 naliczono na polu bitwy, a około 200 do 300 w rzece. Jackson stracił 49 zabitych i 154 rannych. Menawa, siedmiokrotnie ranny, przeleżał wśród poległych do zmroku i uciekł czółnem.7

9 sierpnia 1814 roku wodzowie Krików podpisali traktat w Fort Jackson. Obszar oddanej ziemi podaje się różnie: 23 miliony akrów według Służby Parków Narodowych, ponad 21 milionów według Encyclopedia of Alabama, ponad 20 milionów według American Battlefield Trust. Traktat odebrał ziemię także Krikom, którzy walczyli po stronie amerykańskiej; agent do spraw Indian Benjamin Hawkins oceniał, że zabrał sprzymierzonym Indianom blisko osiem milionów akrów. Jackson został generałem majorem armii regularnej, w styczniu 1815 roku zwyciężył pod Nowym Orleanem, a w 1828 roku wybrano go na prezydenta. O jego życiu piszemy w artykule o Andrew Jacksonie, a o bitwie, która nastąpiła, w artykule o bitwie o Nowy Orlean. Jako prezydent podpisał ustawę o przesiedleniu Indian. Pole bitwy chroni dziś Horseshoe Bend National Military Park.8

Najczęstsze pytania

Kto walczył nad Horseshoe Bend?

Armia generała Andrew Jacksona, złożona z milicji Tennessee, 39 pułku piechoty USA oraz sojuszników z plemion Czirokezów i Krików Dolnych, przeciw około tysiącowi wojowników Czerwonych Kijów pod wodzą Menawy.

Ilu Krików zginęło nad Horseshoe Bend?

Co najmniej 800 z około tysiąca wojowników Czerwonych Kijów, z czego 557 naliczono na polu bitwy, a resztę zastrzelono podczas przeprawy przez rzekę. Jackson stracił 49 zabitych i 154 rannych.

Jaki był skutek bitwy?

Bitwa zakończyła wojnę z Krikami. W traktacie z Fort Jackson, podpisanym 9 sierpnia 1814 roku, Krikowie oddali ponad 20 milionów akrów ziemi; źródła podają od 20 do 23 milionów.

Czy Sam Houston walczył nad Horseshoe Bend?

Tak. Przyszły przywódca Teksasu służył jako młody oficer w 39 pułku piechoty USA i brał udział w szturmie na barykadę.

Przypisy

Numer w tekście odsyła do przypisu; przypis wskazuje prace, na których opiera się dany akapit, a ich pełne opisy są w części Źródła.

  1. Encyclopedia of Alabama, „Battle of Horseshoe Bend”; American Battlefield Trust, „Horseshoe Bend”. ↩
  2. Encyclopedia of Alabama, „Battle of Horseshoe Bend”; American Battlefield Trust, „Horseshoe Bend”. ↩
  3. Encyclopedia of Alabama, „Battle of Horseshoe Bend”; American Battlefield Trust, „Horseshoe Bend”; National Park Service, „History & Culture”. ↩
  4. Encyclopedia of Alabama, „Battle of Horseshoe Bend”; National Park Service, „History & Culture”; American Battlefield Trust, „Horseshoe Bend”. ↩
  5. Encyclopedia of Alabama, „Battle of Horseshoe Bend”; National Park Service, „History & Culture”; American Battlefield Trust, „Horseshoe Bend”. ↩
  6. American Battlefield Trust, „Horseshoe Bend”; National Park Service, „History & Culture”; Encyclopedia of Alabama, „Battle of Horseshoe Bend”. ↩
  7. Encyclopedia of Alabama, „Battle of Horseshoe Bend”; National Park Service, „History & Culture”; American Battlefield Trust, „Horseshoe Bend”. ↩
  8. Encyclopedia of Alabama, „Battle of Horseshoe Bend”; Encyclopedia of Alabama, „Treaty of Fort Jackson”; American Battlefield Trust, „Horseshoe Bend”; National Park Service, „History & Culture”; Uwaga: straty Krików i obszar ziemi oddanej w Fort Jackson różnią się w źródłach; tekst p…. ↩

Źródła

Chwała oręża Twojej ojczyzny

Punkty zwrotne dziejów

Maraton, Gaugamela, Kanny, Konstantynopol, Waterloo, Stalingrad: dni, w których świat zmienił kurs.

Na podstawie kraju, którego nie zapisujemy · dlaczego? ·

Przeżyj wielkie bitwy

Echoes of Battle ożywia wielkie bitwy historii, scena po scenie, na prawdziwej mapie. Zaciągnij się poniżej, a gdy aplikacja wystartuje, wyślemy Ci meldunek na skrzynkę.

Albo zaopatrz kampanię na Ko-fi ›