Co wydarzyło się w drugiej bitwie pod Fredericksburgiem?
3 maja 1863 roku, gdy główne armie walczyły pod Chancellorsville, VI Korpus Unii generała majora Johna Sedgwicka zaatakował konfederatów Jubala Early'ego broniących wzgórz za Fredericksburgiem. Pierwszy szturm na Marye's Heights się nie powiódł, ale krótki rozejm pozwolił oficerom Unii dostrzec, jak cienka jest linia obrony, i drugi atak zdobył kamienny mur i grzbiet. Idący na zachód, by połączyć się z Hookerem, Sedgwick został zatrzymany pod Salem Church, a kolejne dni zmusiły go do odwrotu za Rappahannock.1
W grudniu 1862 roku kamienny mur u stóp Marye's Heights kosztował armię Unii tysiące ludzi, a jej dowódcę reputację. Pięć miesięcy później żołnierze Unii zdobyli ten sam mur w jeden poranek. Zwycięstwo nie uratowało kampanii, której było częścią, ale pokazało, jak wiele zależało od liczby ludzi we właściwym miejscu.2
Plan Hookera
Po klęsce Ambrose'a Burnside'a pod Fredericksburgiem i nieudanym „marszu w błocie” Lincoln oddał Armię Potomaku Josephowi Hookerowi. Plan Hookera na wiosnę 1863 roku zakładał podwójne uderzenie. Większość armii miała przejść w górę rzeki, przekroczyć Rappahannock i Rapidan i spaść na Roberta E. Lee od zachodu, a Sedgwick z około 23 tysiącami ludzi miał zostać przed Fredericksburgiem i trzymać Lee w miejscu. Lee miał zostać zgnieciony między nimi albo zmuszony do odwrotu.3 › Robert E. Lee
Lee nie zrobił ani jednego, ani drugiego. Zostawiwszy Jubala Early'ego z około 10 tysiącami ludzi naprzeciw Sedgwicka, zwrócił się z resztą armii na zachód i starł z Hookerem w Wilderness pod Chancellorsville. W nocy z 2 na 3 maja Hooker rozkazał Sedgwickowi przekroczyć rzekę, ruszyć na zachód ku Chancellorsville i „zaatakować i zniszczyć wszelkie siły, na jakie natrafi po drodze”.4
Marye's Heights
Sedgwick przeprawił się o świcie 3 maja i połączył z dywizją Johna Gibbona. Najpierw chciał uderzyć na oba skraje Marye's Heights, ale drogę zagradzały kanał i strumień, więc atak spadł na centrum konfederatów, obsadzone przez brygadę z Missisipi Williama Barksdale'a za tym samym kamiennym murem, który zatrzymał Burnside'a.5
Pierwszy szturm został odparty. Potem przyszła chwila, która rozstrzygnęła dzień. Pułkownik Thomas Griffin z 18. Pułku z Missisipi zgodził się na krótki rozejm, by Unia mogła zebrać rannych, a w tym czasie żołnierze Unii zobaczyli, jak słabo obsadzone jest prawe skrzydło konfederatów. Drugi atak, prowadzony m.in. przez 5. Pułk z Wisconsin i 6. Pułk z Maine, przełamał obronę, zepchnął konfederatów z grzbietu i zdobył działa i jeńców. Barksdale próbował zebrać ludzi na Lee's Hill, ale musiał cofnąć się na południe.6
Salem Church
Sedgwick zatrzymał się, by uporządkować oddziały, co dało konfederatom czas na sformowanie nowej linii. Około pięciu kilometrów na zachód od Fredericksburga, przy drodze do Chancellorsville, alabamska brygada Cadmusa Wilcoxa zajęła niski zalesiony grzbiet z Salem Church, prostym ceglanym kościołem baptystów z 1844 roku, ze strzelcami wyborowymi na górnej galerii. Lee przysłał z Chancellorsville Lafayette'a McLawsa z posiłkami, a National Park Service ocenia siły konfederatów na grzbiecie na około 10 tysięcy.7
Późnym popołudniem brygady Unii ruszyły pod górę przez gęste zarośla. Jeden z żołnierzy Unii wspominał potworny huk karabinów niewidocznego wroga, oddalonego o jakieś trzydzieści metrów. Przy kościele federalni na chwilę wdarli się na grzbiet i przełamali linię konfederatów, ale ukryci za nią w wykopie drogi konfederaci poderwali się do kontrataku i zepchnęli ich ze zbocza. Pułkownikowi E. Burdowi Grubbowi z 23. Pułku z New Jersey zastrzelono konia i poprowadził ludzi pieszo.8
Kościół jako szpital
Tej nocy Salem Church stał się szpitalem polowym. Świadek przytaczany przez National Park Service opisywał setki rannych zapełniających budynek i przykościelny cmentarz, amputowane kończyny piętrzące się niemal na wysokość człowieka i krew płynącą przejściami. Ze 126 żołnierzy Unii pochowanych przy kościele w 1863 roku tylko sześciu spoczywa dziś w grobach z nazwiskiem.9
Koniec kampanii
4 maja z Chancellorsville nadeszli kolejni konfederaci i położenie Sedgwicka się pogorszyło; tej nocy wycofał się za Rappahannock. Nie mogąc liczyć na pomoc Sedgwicka, Hooker w nocy z 5 na 6 maja wycofał za rzekę własną armię, kończąc kampanię pod Chancellorsville porażką.10
American Battlefield Trust szacuje straty pod Fredericksburgiem 3 maja na około 1100 żołnierzy Unii i 700 konfederatów. Przez jeden dzień Unia odzyskała ziemię, za którą przelewała krew w grudniu. Utrzymała ją niespełna dwa dni, a Lee, ośmielony zwycięstwem, ruszył na północ, do Pensylwanii i pod Gettysburg.11
Przypisy
Numer w tekście odsyła do przypisu; przypis wskazuje prace, na których opiera się dany akapit, a ich pełne opisy są w części Źródła.
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; National Park Service, „Salem Church”; American Battlefield Trust, „Chancellorsville”. ↩
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; National Park Service, „Salem Church”. ↩
- American Battlefield Trust, „Chancellorsville”; National Park Service, „Salem Church”; National Park Service, „UDC Monument”. ↩
- American Battlefield Trust, „Chancellorsville”; National Park Service, „UDC Monument”. ↩
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”. ↩
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”. ↩
- National Park Service, „UDC Monument”; National Park Service, „Salem Church”; American Battlefield Trust, „Chancellorsville”; National Park Service, „23rd New Jersey Monument”. ↩
- National Park Service, „Salem Church”; National Park Service, „23rd New Jersey Monument”. ↩
- National Park Service, „Salem Church”; National Park Service, „23rd New Jersey Monument”. ↩
- National Park Service, „Salem Church”; National Park Service, „UDC Monument”. ↩
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”; American Battlefield Trust, „Chancellorsville”. ↩
Źródła
- American Battlefield Trust, „Second Fredericksburg Battle Facts and Summary”
- National Park Service, Fredericksburg and Spotsylvania National Military Park, „Salem Church”
- American Battlefield Trust, „Chancellorsville”
- National Park Service, „UDC Monument: Battle of Salem Church”
- National Park Service, „23rd New Jersey Monument”
_Heights,_Fredericksburg,_captured_by_Sedgwick_LCCN2011647797.jpg){kind=link}