13 października 1812 roku armia amerykańska przeprawiła się przez Niagarę i zaatakowała brytyjską pozycję na wzgórzach Queenston w Górnej Kanadzie. Było to pierwsze duże starcie wojny brytyjsko-amerykańskiej. Brytyjski generał Isaac Brock zginął, prowadząc kontratak, a Amerykanie, którzy przeszli na drugi brzeg, musieli w końcu skapitulować.
Przeprawa
Amerykanie zamierzali wkroczyć przez Niagarę do Górnej Kanady, brytyjskiej kolonii na terenie dzisiejszego Ontario. Generał major Stephen Van Rensselaer dowodził armią zgromadzoną na brzegu Nowego Jorku i przerzucił żołnierzy przez rzekę pod Queenston, u stóp wzgórz.1 › Bitwa pod Chippawa, 1814
Po przeprawie oddział amerykańskiej piechoty wspiął się na skarpę i od tyłu opanował brytyjską baterię na wzgórzach. Brytyjski dowódca, generał major Isaac Brock, przebywał w Fort George, w dole rzeki, i obudzony amerykańską kanonadą pojechał konno do Queenston.2
Śmierć Brocka
Brock poprowadził kontratak w górę zbocza, by odbić baterię. Ranny w rękę, nie zawrócił, a chwilę później zginął od kuli w pierś. Dla Brytyjczyków była to dotkliwa strata.3
Dowództwo objął generał major Roger Sheaffe, który nadciągnął z posiłkami z Fort George. Z brytyjską piechotą regularną, milicją kanadyjską oraz wojownikami Mohawków i innych ludów tubylczych wszedł na wzgórza poza zasięgiem amerykańskich dział i uderzył. Amerykanie na wzgórzach poszli w rozsypkę, a ci, którzy nie zdołali wrócić za rzekę, złożyli broń.4
Dlaczego Amerykanie przegrali
Rzekę przekroczyła tylko część armii amerykańskiej. Van Rensselaer kazał przeprawić się kolejnym oddziałom milicji nowojorskiej, lecz wielu milicjantów odmówiło przejścia do Kanady. Brytyjski ogień niszczył też łodzie i zawracał przewoźników. Bez posiłków żołnierze na wzgórzach nie mogli utrzymać pozycji.5
Po klęsce Van Rensselaer złożył dowództwo.6
Straty
Liczby zależą od źródła. American Battlefield Trust podaje po stronie brytyjskiej 21 zabitych, 85 rannych i 22 zaginionych lub wziętych do niewoli, a po stronie amerykańskiej 100 zabitych, 170 rannych i 835 zaginionych lub wziętych do niewoli. Parks Canada podaje 958 amerykańskich jeńców. The Canadian Encyclopedia pisze o ponad 900 Amerykanach wziętych do niewoli. Każdą pojedynczą sumę należy traktować jako szacunek.7
Dlaczego to ważne
Według American Battlefield Trust porażka podkopała morale Amerykanów i skłoniła generała Henry'ego Dearborna do porzucenia planów inwazji na Kanadę. The Canadian Encyclopedia widzi w bitwie dowód, że mieszkańcy Górnej Kanady będą bronić swojej prowincji. Brock jest w Kanadzie pamiętany jako bohater, a pole bitwy ma status narodowego miejsca historycznego.8
