Bitwa pod Latakią 1973: pierwsze starcie kutrów rakietowych

Sześć lat przed bitwą sowieckie pociski SS-N-2 Styx zatopiły izraelski niszczyciel. Marynarka Izraela, którą Jewish Virtual Library opisuje jako dotąd flotę piątej kategorii złożoną z cudzych, wysłużonych okrętów, postawiła odtąd na małe kutry rakietowe uzbrojone w pocisk własnej konstrukcji, Gabriel, i na elektroniczną obronę, która miała pokonać Styksy.²

Na papierze szanse były marne. Gabriel nigdy nie był użyty w walce i miał o połowę mniejszy zasięg niż Styx, którym dysponowały marynarki Syrii i Egiptu. Izraelską obronę przed Styksem stanowiły środki zakłócające, których nigdy nie sprawdzono w prawdziwej walce. Gdyby zawiodły, kutry byłyby łatwym łupem dla pocisku naprowadzanego radarem.³ › Wojna Jom Kippur 1973

Pod syryjski brzeg

Gdy 6 października 1973 roku Egipt i Syria zaatakowały Izrael, marynarka dostała rozkaz, by wywabić syryjskie kutry rakietowe z portu i je zniszczyć. Tej nocy izraelski zespół popłynął na północ ku Latakii, głównemu portowi Syrii, w dwóch kolumnach: jednej dalej od brzegu i drugiej bliżej. Jewish Virtual Library wymienia jako dowodzącego operacją Michaela Barkaia; Udi Erel, ówczesny oficer operacyjny 3. Flotylli, powiedział JNS, że flotyllą dowodził Micha Ram.⁴

Pierwszy kontakt pojawił się na radarze dokładnie na północy. Izraelczycy wystrzelili nad jego dziobem pociski kalibru 76 mm, a w odpowiedzi padły strzały z działka 40 mm. Kuter Hanit wyszedł z kolumny i z maksymalnej odległości zatopił ogniem działa 76 mm syryjską jednostkę, rozpoznaną już jako kuter torpedowy. Nie wiedząc, czy zdążyła ona zameldować o ich pozycji, Izraelczycy pospieszyli ku brzegowi.⁵

Drugi kontakt, syryjski trałowiec, uciekał ku lądowi. Jeden wystrzelony w jego stronę Gabriel spadł do morza, ale gdy odległość zmalała, kuter Reshef trafił go Gabrielem z około osiemnastu kilometrów.⁶

Pojedynek rakietowy

Przy brzegu na radarach pojawiły się trzy kolejne cele: jeden kuter typu Osa i dwa typu Komar, które wyszły naprzeciw intruzom. Wystrzeliły Styksy z odległości, z której Izraelczycy nie mogli odpowiedzieć. Gdy pociski się zbliżały, izraelskie kutry odpaliły rakiety z dipolami i włączyły zagłuszarki wysyłające fałszywe sygnały radarowe do nadlatujących pocisków. Cały ten sprzęt opracowano i wyprodukowano w Izraelu i nigdy wcześniej nie użyto go w walce.⁷

Zadziałało. Styksy przeleciały nad celami albo wpadły do wody. Izraelczycy trzymali się wyćwiczonej taktyki: szybko skracać dystans, pozwolić wrogowi strzelać z maksymalnej odległości, zmylić jego pociski, a potem uderzyć. Dwa Komary, które zużyły pociski, uciekły ku portowi, a Osa zawróciła do walki. Izraelczycy podeszli całą naprzód, zmylili dipolami i zakłóceniami dwa kolejne Styksy i odpalili salwę Gabrieli. Trzy syryjskie kutry rakietowe zostały zniszczone.⁸

Miotła na maszcie

W sumie zatopiono pięć syryjskich okrętów, a izraelskie kutry wróciły bez szwanku. Było to, jak pisze JNS, pierwsze starcie w historii, w którym obie strony użyły pocisków woda-woda. Udi Erel wspominał, że dawniej po takich zwycięstwach wciągano na szczyt masztu miotłę na znak, że morze zostało wymiecione, ale Micha Ram odmówił, z szacunku dla przeciwnika i dlatego, że misja jeszcze się nie skończyła.⁹

Po Latakii syryjska marynarka do końca wojny nie wychodziła z portów. Jewish Virtual Library widzi w tej bitwie chwilę, w której izraelska marynarka, długo uboga krewna lotnictwa i wojsk pancernych, pokazała, co potrafi, a jej środki zakłócające wyznaczyły wzór, którego marynarki trzymają się do dziś. Gabriel trafił potem na eksport do kilku państw.¹⁰

Bitwa pozostaje filarem tradycji izraelskiej marynarki. Gdy w grudniu 2024 roku, po upadku reżimu Asada, 3. Flotylla wróciła do Latakii, by zniszczyć stojące w porcie syryjskie jednostki, jeden z oficerów powiedział JNS, że przed misją opowiedział marynarzom o bitwie z 1973 roku.¹¹