5 sierpnia 1864 roku kontradmirał David Farragut wprowadził do zatoki Mobile w Alabamie flotę Unii złożoną z 18 okrętów, pod działami Fortu Morgan. Prowadzący monitor USS Tecumseh wszedł na minę i zatonął z ponad dziewięćdziesięcioma ludźmi załogi, a kolumna stanęła pod ogniem fortu, dopóki Farragut nie poprowadził flagowego Hartforda prosto przez pole minowe, ze słowami zapamiętanymi jako „Do diabła z torpedami!”. W zatoce pancernik konfederatów CSS Tennessee walczył z całą flotą i jeszcze tego ranka skapitulował, a port Mobile został zamknięty dla łamaczy blokady.
Ostatni otwarty port
W 1864 roku Mobile było jednym z ostatnich ważnych portów, które Konfederacja wciąż miała otwarte. Wejścia do zatoki strzegły Fort Morgan na cyplu Mobile Point i Fort Gaines na wyspie Dauphin, płytszego przejścia pilnował Fort Powell, a znaczną część głównego toru wodnego zaminowano; miny nazywano wtedy torpedami. W zatoce czekał admirał Franklin Buchanan z pancernym taranowcem CSS Tennessee i trzema kanonierkami.1
Farragut zwlekał, dopóki nie dostał własnych pancerników; pod koniec lipca miał cztery monitory. 3 sierpnia wojska lądowe generała Gordona Grangera wylądowały na wyspie Dauphin, by ruszyć na Fort Gaines. Farragut zamierzał przejść obok fortów w dwóch kolumnach: monitory najbliżej Fortu Morgan, obok nich drewniane okręty związane parami, tak by uszkodzony można było przeholować.2
Do diabła z torpedami
Wczesnym rankiem 5 sierpnia flota przeszła przez mieliznę i weszła w tor wodny pod ogniem Fortu Morgan. Gdy Tecumseh skręcił w stronę Tennessee, wszedł na minę i w kilka chwil poszedł na dno. Naval History and Heritage Command liczy, że zginęli z nim dowódca i 92 członków załogi; Encyclopedia of Alabama podaje 94 ludzi. Płynący przed okrętem flagowym slup Brooklyn stanął i zaczął się cofać, a szyk groził spiętrzeniem pod działami fortu.3
Farragut, który wspiął się na wanty, by widzieć ponad dymem, i został tam dla bezpieczeństwa przywiązany, kazał Hartfordowi wyjść z szyku i płynąć prosto przez pole minowe. Jego odpowiedź na ostrzeżenie przed torpedami zapamiętano jako „Damn the torpedoes! Full speed ahead!”, czyli „Do diabła z torpedami! Cała naprzód!”; historyk Craig Symonds zaznacza, że to słowa przypisywane, a Farragut i tak nie miał innego wyjścia niż płynąć dalej. Reszta floty poszła w jego kilwaterze i żadna mina już nie wybuchła.4
Tennessee sam przeciw flocie
W zatoce okręty Unii zdobyły lub przepędziły kanonierki konfederatów. Wtedy Buchanan wyprowadził powolnego Tennessee przeciw całej flocie. Taranowany i ostrzeliwany z bliska, z przestrzelonymi łańcuchami sterowymi, bez komina i z rannym w nogę Buchananem, skapitulował około 10.00. Encyclopedia of Alabama podaje 315 zabitych i rannych po stronie Unii i 32 wśród marynarzy Konfederacji; American Battlefield Trust mówi o ponad 300 i mniej niż 50.5
Fort Powell porzucono i wysadzono jeszcze tego wieczoru, Fort Gaines skapitulował 8 sierpnia, a Fort Morgan po oblężeniu 23 sierpnia. Samo miasto Mobile utrzymało się do kwietnia 1865 roku, ale jego port zamknięto dla łamaczy blokady, a zwycięstwo podniosło morale Północy przed listopadową reelekcją Abrahama Lincolna. W grudniu Farragut został wiceadmirałem. Szerzej o wojnie secesyjnej piszemy w artykule o dowódcach amerykańskiej wojny secesyjnej.6
Także tego dnia
- 1716: Bitwa pod Petrovaradinem. Pod Petrovaradinem nad Dunajem wojska austriackie księcia Eugeniusza Sabaudzkiego stanęły przeciw liczniejszej armii osmańskiej wielkiego wezyra Damada Alego Paszy w czasie wojny austriacko-tureckiej.
