Królestwo Zulu odniosło decydujące zwycięstwo pod Isandlwaną 22 stycznia 1879 roku1, gdy armia licząca około 20 000 wojowników rozgromiła brytyjski obóz i w ciągu kilku godzin zabiła około 1 300 żołnierzy brytyjskich i kolonialnych2. Była to jedna z najgorszych klęsk, jakie nowoczesna, uprzemysłowiona armia poniosła z rąk przeciwnika przedprzemysłowego, i wstrząsnęła Imperium Brytyjskim.
22 stycznia 1879 roku, u stóp przypominającej sfinksa skały Isandlwana, armia Zulusów licząca około 20 000 wojowników uderzyła na brytyjski obóz i go zniszczyła. Około 1300 brytyjskich i kolonialnych żołnierzy zginęło w ciągu kilku godzin, wyciętych przez wojowników uzbrojonych głównie we włócznie i skórzane tarcze. Była to jedna z najgorszych klęsk, jakie nowoczesna, przemysłowa armia poniosła z rąk przeciwnika przedindustrialnego, i wstrząsnęła Imperium Brytyjskim.
Imperium najeżdża Zululand
W styczniu 1879 roku brytyjska kolumna pod wodzą lorda Chelmsforda wtargnęła do niezależnego królestwa Zulusów3, pewna, że nowoczesne karabiny i artyleria szybko rozprawią się z wrogiem uzbrojonym we włócznie. Kolumna rozbiła obóz u stóp wzgórza Isandlwana, nie okopując go4. Chelmsford podzielił potem siły5 i odmaszerował z częścią z nich w pościg za tym, co uważał za główną armię Zulusów, zostawiając obóz słabo obsadzony.
Rogi bawołu
Prawdziwa armia Zulusów, około 20 000 wojowników4, kryła się w pobliżu. Wykryta przez brytyjski patrol, zaatakowała od razu w klasycznym szyku: pierś, by związać wroga od czoła5, dwa rogi, by okrążyć oba skrzydła, i lędźwie w odwodzie. Pułki Zulusów przebyły otwarty teren pod ogniem karabinów i zwarły się z cienką brytyjską linią ognia.
Przełamanie linii
Przez pewien czas brytyjska siła ognia powstrzymywała Zulusów, ale linia ognia była zbyt rozciągnięta i za daleko od obozu4, a w kluczowej chwili, wedle wielu relacji, zabrakło jej amunicji. Gdy rogi zawinęły się na skrzydła i tyły, linia rozpadła się na odizolowane grupy. Zulusi zalali obóz, a większość obrońców zginęła tam, gdzie stała; uszło zaledwie około sześćdziesięciu Europejczyków, w większości konnych, i część afrykańskich żołnierzy pomocniczych.
Następstwa i Rorke's Drift
Zginęło około 1300 z mniej więcej 1800 ludzi w obozie.2 Katastrofa wstrząsnęła Wielką Brytanią i wymusiła znacznie większą, ostrożniejszą kampanię, która później w 1879 roku ostatecznie podbiła Zululand. Tego samego dnia mały garnizon w słynnej obronie utrzymał stację misyjną Rorke's Drift przeciw oddziałowi Zulusów1, w obronie, którą Brytyjczycy nagłośnili, by złagodzić wrażenie po katastrofie pod Isandlwaną.
